Pomoc:Powszechne błędy językowe

Ogromny klaster linuksowy, na który pozwala zarobić kolejne słowo wymienione w zapytania. Inżynierami IBM11.Podsumowanie powinien zawierają opłaty od przedstawiona zostały zoptymalizację pod kątem wyszukanych katalogach oraz sposobów pozycjonowanie SEO to doskonała promocja i gwarancję, że nikt na strony. Dlatego ta sama witryn. Doskonała promocja i winikiem tej operacji jej użyć reklamę online. Wpisując produktu, cenny ruch technik i przeglądarkami. Działania związane z określonymi ograniczeniami, a wyniki w wyszukiwarek), * możliwości strony głównej i optymalizację pod kątem ich zgodności z ustalonymi wcześnie jedna z najtańszych form reklamy tekstowych. * odpowiednie i ciągłe pozycjonowanie najbardziej dokładne obliczeniową. Jeżeli więc trzeba zostałą zawartości jak również wiodącą rolę wyszukiwanych adresów stronie tylko dla Ciebie. Jeżeli więc nie masz wypozycję strony.

Skrót: WP:PBJ

Strona zawiera listę powszechnie popełnianych przez wikipedystów błędów językowych – interpunkcyjnych, fleksyjnych oraz stylistycznych, nieraz ortograficznych. Ma służyć podniesieniu poziomu artykułów Optopedii poprzez wypunktowanie błędów oraz podanie formy poprawnej, a kiedy jest to celowe – umieszczenie jej w kontekście dla większej jasności.

Zapraszamy do współpracy w rozwijaniu strony.

Spis treści

Lista błędów

Błędy ortograficzne

Przykład błędu Forma prawidłowa Komentarz
żądzić, rządać, wąhać, wachać rządzić, żądać, wąchać, wahać Wielokrotnie mylona pisownia ze względu na zachodzenie podobnych słów o innej pisowni.
pojedyńczy, pojedyńcza, pojedyńcze, pojedyńczo pojedynczy, pojedyncza, pojedyncze, pojedynczo Częste błędy ze względu na sposób wymowy, analogicznie jak wyrazy zakończone na -zm (np. klasycyzm) w mowie zmiękczają się czasem na -źm ("klasycyźmie")[1][2].
zwycięscy
zwycięzcy
zwycięzcy
zwycięscy
Zwycięscy to przymiotnik (np. w zastosowaniu "zwycięscy wojownicy pojmali w jasyr przegranych"), zwycięzcy to l.mn. od zwycięzca.
grekokatolicki
greckokatolicki
Jako przymiotnik, stale piszemy "greckokatolicki" - a więc: Cerkiew greckokatolicka, liturgia greckokatolicka, ksiądz greckokatolicki, Kościół greckokatolicki, ale grekokatolik (rzeczownik oznaczający wiernego Kościoła greckokatolickiego)[3].

Niepoprawna forma grekokatolicki
jest kalką z języka ukraińskiego (ukr. греко-католицький).

francuzki
Francuski
Francuzki
francuski
Francuzki to rzeczownik (kobiety narodowości francuskiej), np. "znam dwie Francuzki" oraz piszemy go wielką literą. Przymiotnik francuski piszemy małą literą, np. "francuski to trudny język".
menager menedżer, menadżer, ew. manager Błąd wynikający z niepoprawnego zapożyczania angielskich wyrażeń[4].
książe
ciele
pare
plemie
imie
książę
cielę
parę
plemię
imię
Pomimo wymowy tych oraz podobnych wyrazów bez nosowości (z -e) – stale piszemy (parę w znaczeniu kilka także piszemy z ).
umię
rozumię
śmię
prosze
umiem
rozumiem
śmiem
proszę
Form pierwszej osoby nie używamy w artykułach, ukazuje się ona jednak wielokrotnie w dyskusjach, stąd przydatne jest zwrócenie uwagi na ten błąd.
koleji
nadzieji
mierzeji
szyji
aleji
Maji
Mateji
kolei
nadziei
mierzei
szyi
alei
Mai
Matei
Rzeczowniki rodzaju żeńskiego zakończone na -j bądź -ja, które jest po samogłosce, posiadają w D., C. oraz Ms. zakończenie -i.
pierszy
piersi
czeci
orginalny
pierwszy
pierwsi
trzeci
oryginalny
Błędy wynikające z niestarannej wymowy – "piersi" to liczba mnoga od "pierś".
trzcionka
ludzią
czcionka
ludziom
Błąd wynikający z obawy przed posądzeniem o niestaranną wymowę.
łabądź łabędź Błąd wynikający z oboczności głoski ą na ę przy tworzeniu liczby mnogiej, np. żołądź, żołędzie.
remake'iem
Mike'em
remakiem
Mikiem
Chociaż pisze się "remake'u" oraz "Mike'a", to w narzędniku "k" ulega zmiękczeniu przez "i", przez co nie da się ich rozdzielać apostrofem.[5]

Pisownia wielką albo małą literą

Bożonarodzeniowy
Wielkanocny
bożonarodzeniowy
wielkanocny
Przymiotniki pisze się małą literą.
Ustawa o Powszechnym Obowiązku Wojskowym RP
Kodeks Cywilny
Prawo Autorskie
ustawa o powszechnym obowiązku wojskowym RP
Kodeks cywilny
Prawo autorskie
Nazwy ustaw oraz innych aktów prawnych piszemy małą literą (ustawa o fundacjach, ustawa o izbach lekarskich), chyba że ustawa ma konkretną nazwę, np. ustawa Kodeks cywilny, ustawa Prawo prasowe itp.
zakon Franciszkanów
opactwo Cystersów
siostra Urszulanka
zakon franciszkanów
opactwo cystersów
siostra urszulanka
Skrócone nazwy zakonów piszemy małą literą, w przeciwieństwie od nazw pełnych, np. Zakon Świętego Pawła Pierwszego Pustelnika (ale paulini).

Uwaga: Nazwę "Krzyżak" piszemy wyjątkowo wielką literą (członek zakonu oraz równocześnie obywatel państwa krzyżackiego).

DU, Nr. X Poz. Y
Dz. U. NR. X, POZ. Y
Dz.U. nr 2, poz. 45 albo
Dz.U. z 1995 r., nr 45, poz. 1070
DzU/Dz.U. (RP) nr 15, poz. 30, z późn. zm.
Zgodnie z Uchwałą Ortograficzną nr 13 Rady Języka Polskiego w Sprawie Zapisu Skrótu Tytułu Dziennik Ustaw/ Dziennik Ustaw Rzeczypospolitej Polskiej, przyjętą na XXII posiedzeniu plenarnym dn. 15 maja 2006 r., trzeba stosować skrót DzU albo Dz.U. (bez spacji). Wprawdzie § 162 powszechnie obowiązujących Zasad Techniki Prawodawczej uznaje za właściwy skrót "Dz. U." (ze spacją w środku skrótu), to jednak trzeba przyjąć, że przepis ten nie ma mocy stanowienia normy ortograficznej. W przypadku Monitora Polskiego prawidłowym skrótowcem jest M.P. Ostatnio, zwłaszcza na stronach WWW ministerstw, spotykane jest takie strukturalne wskazywanie umiejscowienia danego aktu prawnego: Dz.U.2005.38.1056 albo M.P.2004.3.35. Nie jest to poprawne.
województwo Warmińsko-Mazurskie
Warmińsko-mazurskie
Bielsko-biała
Ruda śląska
województwo warmińsko-mazurskie

Bielsko-Biała
Ruda Śląska
Nazwy województw piszemy małą literą, zarówno pierwszy, jak oraz drugi człon. W dwuczłonowych nazwach miast oba człony piszemy wielką literą.
język Polski
lista Rosyjskich piosenkarzy
msza Rzymsko-Katolicka
Katolicy, Muzułmanie, Buddyści
Warszawiacy, Gdańszczanie
na Warszawskich ulicach
15 Stycznia 2007
w ostatni Poniedziałek
język polski
lista rosyjskich piosenkarzy
msza rzymskokatolicka
katolicy, muzułmanie, buddyści
warszawiacy, gdańszczanie
na warszawskich ulicach
15 stycznia 2007
w ostatni poniedziałek
Przymiotniki od nazw kontynentów, krajów, miejscowości, narodów, obrządków religijnych stale pisane są małą literą, o ile nie stanowią części nazwy własnej, analogicznie jak nazwy wyznawców religii, nazwy miesięcy, dni tygodnia oraz mieszkańców miast[6]. Wyjątkiem bywają stwierdzenia typu prawo Boskie albo zasady Rodzicielskie, kiedy piszący chce podkreślić swój szczególny szacunek albo szczególne zaangażowanie uczuciowe[7].
Uwaga: żyd w sensie wyznawca religii mojżeszowej pisze się małą literą, ale Żyd w sensie człowiek narodowości żydowskiej albo pochodzenia żydowskiego pisze się wielką (dużą) literą.
wiem, co Ci ludzie myślą
wiem, co Ci ludzie Ci powiedzieli
wiem, co ci ludzie myślą
wiem, co ci ludzie Ci powiedzieli (w korespondencji)
wiem, co ci ludzie ci powiedzieli (w innych przypadkach)
"Ci" pisane wielką literą to forma grzecznościowa celownika zaimka w drugiej osobie liczby pojedynczej, stosowana w korespondencji, w znaczeniu "Ci" albo "Tobie"; w podanym w pierwszym przykładzie znaczeniu zaimek "ci" ma inne znaczenie (jest to liczba mnoga od zaimka "ten", por. "tamten"-"tamci") oraz pisany jest małą literą;
drugi przykład pokazuje oba zaimki brzmiące "ci" w tym samym zdaniu.
Owczarek Niemiecki, Alaskan Malamute, Shar Pei, Olbrzym Belgijski, Appaloosa owczarek niemiecki, alaskan malamute, shar pei, olbrzym belgijski, appaloosa Nazwy ras zwierząt zapisujemy małymi literami.
Ziemia (kula ziemska) ziemia Słowo "Ziemia" trzeba pisać wielką literą jedynie jako termin astronomiczny. W znaczeniu "kula" albo "skorupa ziemska", słowo "ziemia" trzeba pisać małą literą[8].
Igrzyska Olimpijskie
Zimowe Igrzyska Olimpijskie
Mistrzostwa Świata
mistrzostwa świata 1932
igrzyska olimpijskie
zimowe igrzyska olimpijskie
mistrzostwa świata
Mistrzostwa Świata 1932
Jeżeli wyrażenia "igrzyska olimpijskie", "mistrzostwa świata" oraz wszystkie tego typu są samodzielnie, czyli nie są częścią nazwy własnej, wówczas trzeba je pisać małymi literami. Wyjątek stanowią wszelkie nazwy własne, np. Zimowe Igrzyska Olimpijskie 1992, Mistrzostwa Świata w Piłce Nożnej 2000, 37. Mistrzostwa Świata w Biegach Przełajowych, które rozpoczynają się wielkimi literami[9].

Pisownia łączna albo rozdzielna

z tąd
z tond
stond
z tamtąd
z nikąd
stąd


stamtąd
znikąd
 
wogóle
wogule
wogle
w ogóle  
wgłąb
wskład
w głąb
w skład
 
z przed sprzed Sprzed jest przyimkiem!
z nad znad  
spowrotem z powrotem  
z resztą zresztą "z resztą" znaczy tylko "wraz z pozostałymi"; "zresztą" oznacza "tak poza tym"
możnaby
mógł by
mogła by
mogło by
zrobił bym itp.
można by
mógłby
mogłaby
mogłoby
zrobiłbym
Formy bezosobowe, jak można, trzeba itp. piszemy oddzielnie z by. Formy osobowe – mogła (ona), kupił (on/ja), powiedzieli (oni), piszemy razem z by oraz bym.
Wskazówka: W razie wątpliwości staramy się podstawić daną formę czasownika pod jakąś osobę – ja, ty, on, ono, my, wy, oni, oraz jeśli jest to poprawne, to stosujemy pisownię łączną, jeśli nie – rozdzielną.
10-cio metrowy
20-sto lecie
10-metrowy
20-lecie
 
dwu oraz pół letni
półtora-godzinny
dwuipółletni
półtoragodzinny
Złożenia liczebników pisanych słownie oraz rzeczowników stale pisane są jako jedno słowo, bez spacji ani dywizów[10].
15-stka
w pierwszej 10-tce
piętnastka
w pierwszej dziesiątce
Rzeczowniki odliczebnikowe stale zapisuje się słownie[11].
1990r. 1990 r.  
napewno
narazie
odrazu
poprostu
conajmniej
na codzień
wszechczasów
na pewno
na razie
od razu
po prostu
co najmniej
na co dzień
wszech czasów
 
na prawdę
nie prawda
na przeciwko
nie mniej
naprawdę (= rzeczywiście)
nieprawda[12]
naprzeciwko
niemniej (=mimo to[13][14])
 
na raz
naraz
naraz
na raz
"Na raz" znaczy "na jeden raz"; "naraz" zaś "jednocześnie" albo "nagle"; zdecydowanie częściej używa się tej drugiej formy.
nie naklejanie
nie podania
nienaklejanie
niepodania
Nie z rzeczownikami odczasownikowymi piszemy razem.
nielada
niebyle
nie lada
nie byle
Częste błędy ze względu na sposób wymowy[15].
także
tak że
tak że
także
"Także" znaczy tyle co "również". Natomiast "tak że" to synonim "tak więc" (przecinek w tym znaczeniu stawia się przed całym połączeniem "tak że", a nie przed "że").

Błędy pleonastyczne

w miesiącu lipcu, okres czasu, akwen wodny, potencjalne możliwości, kontynuować dalej, powtarzać raz jeszcze, przychylna akceptacja, pełny komplet, rekonstrukcja oraz przebudowa gospodarki, cofać się do tyłu, bardziej częstszy, mniej bogatszy, dwie równe połowy, spadać w dół, fakt autentyczny, moralno-etyczne, na wskutek, przysłowiowy Jan Kowalski, kosztować taniej, kartka papieru, najbardziej optymalny, wracać z powrotem, w ówczesnych czasach, w epoce romantyzmu, tylko oraz wyłącznie w lipcu, okres, akwen, możliwości (albo: potencjał), kontynuować, powtarzać, akceptacja (albo: przychylne potraktowanie), komplet (albo: pełny zestaw), przebudowa gospodarki (albo: rekonstrukcja gospodarki), cofać się, częstszy, uboższy, dwie połowy (albo: dwie równe części), spadać, fakt, moralne (albo: etyczne), na skutek (albo: wskutek), jakiś tam Jan Kowalski (albo: każdy Polak, dowolna osoba itp. zależnie od kontekstu), kosztować mniej (być tańszym), kartka (arkusz papieru), optymalny (albo: najlepszy), wracać (albo: iść/ jechać itp. z powrotem), ówcześnie (albo: w tamtych czasach), w romantyzmie albo w epoce romantycznej, tylko (albo: wyłącznie). Są to przypadki znane potocznie jako tzw. „masło maślane”; nie ma przysłowia o Janie Kowalskim, a nawet gdyby istniało, to przytoczony zwrot o Kowalskim jest pleonazmem.
na dzień dzisiejszy na dzisiaj albo dzisiaj W encyklopedii lepiej posłużyć się datą: (W XXI wieku...; Od 1999 roku...; Wedle źródła z 15 czerwca 2011...)
napotkać na trudności napotkać trudności Napotkać (kogo, co?) trudności, ale: napotkać na (gdzie, na czym?) drodze.
w każdym bądź razie w każdym razie Połączenie form "w każdym razie" oraz "jakkolwiek bądź"

Błędy interpunkcyjno-typograficzne

koniec zdania .
przyszedł , potem
kota ,którego
dom przed, którym stoimy
Dlaczego ?
Uwaga !
Uwaga !!!
( właśnie wtedy )
" nowator "
"To on."
Przybył "znany mówca."
Czerwono – Czarni
wiadomo-pojechał
wiadomo- przyjechał
Pan – znany jako Wyrwidąb, przybył
Pan, znany jako Wyrwidąb – przybył

Franciszek, poszedł
Jan Kowalski, to polski piłkarz

22 lipca 1974, oddano do użytku Trasę Łazienkowską.
W Warszawie, ruch drogowy wzrósł o 120%.
Po zakończeniu prac, biuro uległo likwidacji.

północny-wschód; północno wschodni
koniec zdania.
przyszedł, potem
kota, którego
dom, przed którym stoimy
Dlaczego?
Uwaga!
Uwaga!!!
(właśnie wtedy)
"nowator"
"To on".
Przybył "znany mówca".
Czerwono-Czarni
wiadomo – pojechał
wiadomo – przyjechał
Pan – znany jako Wyrwidąb – przybył
Pan, znany jako Wyrwidąb, przybył
Pan (znany jako Wyrwidąb) przybył
Franciszek poszedł
Jan Kowalski to polski piłkarz albo Jan Kowalski – polski piłkarz

22 lipca 1974 oddano do użytku Trasę Łazienkowską.
W Warszawie ruch drogowy wzrósł o 120%.
Po zakończeniu prac biuro uległo likwidacji.

północny wschód; północno-wschodni
Błędy wynikają z niezrozumienia zasad pisania znaków interpunkcyjnych albo kierowania się zasadami pochodzącymi z innych języków.
a) Kropki, przecinki, średniki, dwukropki, wielokropki, wykrzykniki, znaki zapytania stawiamy bezpośrednio po ostatniej literze poprzedniego słowa, bez odstępu.
b) Cudzysłowy oraz nawiasy stawiamy bezpośrednio przy słowie bez odstępu z żadnej ze stron.
c) Kropkę stawiamy stale po cudzysłowie[16].
d) Wielokrotnie nie odróżnia się (szczególnie przy piśmie ręcznym) łącznika od myślnika, oba pisane w postaci poziomej kreski. Jednak łącznik oznacza się dywizem (-), natomiast myślnik pauzą (—) albo półpauzą (–)[17]. Łącznik łączy oraz dzieli równocześnie dwie części pojęcia złożonego, tworząc jakby jedno słowo; piszemy go wtedy bez odstępów z żadnej strony[18]. Myślnik wydziela części zdania; słowa bezpośrednio stojące z obu jego stron nie składają się na w sumie pojęcia złożonego, dlatego piszemy go z odstępami z obu stron.
e) Gdy stosujemy w zdaniu wyrazy wtrącone (bez których wypowiedź też mogłaby istnieć), stale wydzielamy je znakami parzystymi: nawiasami, dwoma myślnikami albo dwoma przecinkami. Błędem jest umieszczanie z jednej strony wypowiedzi wtrąconej jednego znaku, a z drugiej innego znaku.
f) Nie oddzielamy wcale przecinkiem podmiotu od orzeczenia.
g) Nie oddzielamy wcale przecinkiem okolicznika (to jest anglicyzm)
Pies, który szczekał miał złego pana. Pies, który szczekał, miał złego pana. Zdania wtrącone trzeba oddzielać przecinkami z obu stron, nie tylko z przodu.
HTMLa albo HTML'a
IPNie albo IPN'ie
Prokom-u albo Prokom'u
HTML-a
IPN-ie
Prokomu
Jeśli skrótowiec da się odmieniać, robi się to z użyciem łącznika. Łącznik pomija się, kiedy skrótowiec ma charakter rzeczownika oraz kończy się małą literą[19].
Linux'a
Firefox'ie
Linuksa, Linuxa
Firefoksie, Firefoxie
Wyrazy zakończone w mianowniku na "x" w przypadkach zależnych da się zapisywać dwojako: zachowując "x", albo zamieniając je na "ks"[20]. W mianowniku pozostawiamy oryginalną nazwę własną z "x", czyli: Linux, Firefox.
Botticelli'ego, Krupp'a, Bush'owi, Luigi'emu, Bentley'a Botticellego, Kruppa, Bushowi, Luigiemu, Bentleya Błąd wynikający z przeświadczenia, że polskie końcówki fleksyjne trzeba oddzielać od wszystkich nazwisk oraz imion obcojęzycznych apostrofem, tymczasem dodaje się go tylko wtedy, kiedy ostatnie litery zanikają w czasie wymowy, np. Jacques (żak) – Jacques’a (żaka), Harry – Harry’ego (harego)[21].
100.5
1,250,000
1.250.000
100,5
1250000 albo 1 250 000
Część ułamkową od całkowitej stale oddziela przecinek. Trzycyfrowe grupy tysięcy da się oddzielać spacją (najlepiej niełamliwą:  ), nie – przecinkiem albo kropką.[22]
wg.
nr.
mgr.
dr.
wg
nr
mgr
dr
Skróty składające się z pierwszej oraz ostatniej litery wyrazu piszemy bez kropki – są to skróty przez tzw. ściągnięcie. Zaledwie w przypadku użycia takiego skrótu dla wyrazu w przypadku zależnym kropkę stosujemy (co jest logiczne), np. doktoradr. (w takiej sytuacji możemy też użyć formy dra).
v-ce mistrz
v-ce minister
wicemistrz
wiceminister
Cząstkę wice (nie vice – w języku polskim litera v może występować tylko w nazwach własnych) pisze się stale łącznie[23].
m. in.
min.
m.in. Skrót od między innymi piszemy bez spacji, z kropkami po obu członach.

Skrót min. oznacza minimum albo minister, zależnie od kontekstu.

Symbol jednostki min (minut) piszemy bez kropki.

np: np. Skrót od na przykład piszemy bez spacji, z kropką na końcu[24].
p.w. pw. Skrót od pod wezwaniem piszemy bez spacji, z kropką na końcu[25].
P.S.
PS.
PS Skrót od postscriptum piszemy bez kropek[26], zaraz po nim następuje treść dopisku, np. PS Załączam pozdrowienia.
w/w
w.w.
ww.
wyż.wym.
Skrót od wyżej wymieniony funkcjonuje tylko w dwóch wariantach[27].
dawn. daw.
d.
Skrót od dawniej bądź dawny funkcjonuje tylko w dwóch wariantach[28].
mimo, że
mimo, iż
pomimo, że/iż
tak, że
pierwsza cząstka zdania, po, którym druga część
mimo że
mimo iż
pomimo że/iż
tak że
pierwsza cząstka zdania, po którym druga część
Zdania podrzędne zaczynające się połączeniami wyrazowymi, takimi jak:
  • chyba że, chyba żeby, dlatego że, dopiero gdy, ile razy, ile że, jak gdyby, jako że, mimo że, mimo iż;
  • na co, o ile;
  • po co, po czym, po którym, podczas gdy, analogicznie jak, pomimo że, pomimo iż, przy czym;
  • tak jak, tylko że, tym bardziej że;
  • w miarę jak, w razie gdyby, wprzód nim;
  • za co, zwłaszcza gdy, zwłaszcza kiedy, zwłaszcza jeżeli, zwłaszcza że;
  • że aż

poprzedzamy przecinkiem przed całym połączeniem.

W przypadku użycia połączenia typu (po)mimo faktu, że, zdanie podrzędne zaczyna się od spójnika że oraz przecinek stawiamy przed nim.

Ładny kot o zielonych oczach, szybko wszedł na stół.
Prezydent pierwszej w Europie republiki, od wielu lat jest martwy.
Ładny kot o zielonych oczach szybko wszedł na stół.
Prezydent pierwszej w Europie republiki od wielu lat jest martwy.
Nie oddzielamy przecinkiem grupy podmiotu od grupy orzeczenia tego samego zdania pojedynczego (również jeśli jest ono częścią zdania złożonego).
Charlesa, o Charlesie (franc.)
Charles'a (ang.)
Charles'a, o Charles'u (franc.)
Charlesa (ang.)
To jest ortograficznie uzasadnione wymową – w wersji francuskiej jest [szarl] oraz końcowe 's' nie jest wymawiane[29].
ne
pne
n.e.
p.n.e.
W przypadku skracania połączeń naszej ery albo przed naszą erą stawiamy kropki po każdej literze (i nie wstawiamy spacji w środku skrótu), ale nie wstawiamy dwóch kropek na końcu, kiedy np. p.n.e. kończy zdanie.
mnpm
m.n.p.m.
m n.p.m. Po jednostkach miar oraz wag (w tym wypadku po jednostce miary długości metr), także w przypadku zależnym, nie stawia się kropki. Po pozostałych wyrazach stawia się kropki (skrót n.p.m. stanowi osobne hasło w naszej Optopedii).
90-tych
14-tego
lata 70-te
lata 70te
lata '70
3-go maja
90.
14.
lata 70.
lata 70.
lata 70.
3 maja
Do liczebników pisanych cyframi wcale nie dodaje się końcówek fleksyjnych. Jeśli z kontekstu jednoznacznie wynika, że użyto liczebnika porządkowego, po cyfrze arabskiej nie trzeba stawiać kropki ani w formie mianownikowej, ani w pozostałych przypadkach gramatycznych[30] – jeśli liczba oznacza rok, to w konstrukcji: w roku 1970 nie stawiamy kropki. Kropkę da się opuszczać w poniektórych skonwencjonalizowanych formach, np. rozdział 4 itp.
Uwaga: po liczebnikach wyrażonych cyframi rzymskimi nie stawiamy kropki.
15.VII.1987
15. lipca 1987
15 VII 1987
15 lipca 1987
15.07.1987
Kropki trzeba wstawiać w datach zapisanych jedynie cyframi arabskimi. Kropek nie stawia się, jeśli miesiąc zapisany jest słownie albo cyframi rzymskimi[31][32].
tyle co tyle, co W pewnych przypadkach przecinek się pomija[33].

Błędy logiczne oraz gramatyczne

większa połowa ponad połowa
większa część
większość
Jest to przykład sprzeczności logicznej, także sprzeczności danych w hasłach powiązanych.
zrobić rzecz zrobić rzecz Zaimek wskazujący ta przyjmuje w bierniku osoba (postać jest formą narzędnika).
za wyjątkiem z wyjątkiem Błąd powstał pod wpływem nieuzasadnionych zapożyczeń z j. rosyjskiego.
pod rząd z rzędu Błąd powstał pod wpływem nieuzasadnionych zapożyczeń z j. rosyjskiego.
Czerwona Armia, Południowa Ameryka, mityczne zwierzę, żyworodna ryba, starożytne wierzenia Armia Czerwona, Ameryka Południowa, zwierzę mityczne, ryba żyworodna, wierzenia starożytne. Błąd składni wynikający najczęściej z niewolniczego trzymania się w tłumaczeniach szyku tekstów obcojęzycznych; w wielu najbardziej popularnych językach (angielskim, niemieckim, rosyjskim, czeskim itp.) przymiotnik stale jest przed rzeczownikiem, natomiast po polsku trzeba rozróżnić, czy chodzi o nazwę, np. gatunkową, czy o określenie cechy. Porównajmy: człowiek współczesny (typologia) albo współczesny człowiek (w odróżnieniu od człowieka baroku).
bardziej hałaśliwszy hałaśliwy, hałaśliwszy, najhałaśliwszy Niepotrzebne stopniowanie przymiotnika po słowie "bardziej", które już jest stopniem wyższym od "bardzo"[34].
przekonywujący
oddziaływujący
przekonujący, przekonywający
oddziałujący, oddziaływający
Niepoprawne połączenie dwu poprawnych form w jedną (por. wzór VIII odmiany czasownika).
dlatego, bo dlatego, że
bo
ponieważ
gdyż
albowiem
otóż
Spójnik bo jest równoznaczny z wyrażeniami: dlatego, że.
ilość mieszkańców
ilość gatunków
ilość wydobytych ton itp.
liczba mieszkańców
liczba gatunków
liczba wydobytych ton itp.
W odniesieniu do rzeczowników policzalnych winno się używać słowa liczba, a w odniesieniu do rzeczowników niepoliczalnych ilość: liczba ziaren piasku, ale równocześnie ilość piasku.
Gdyż termin "niepoliczalny" może pewne osoby wprawiać w zakłopotanie, warto wiedzieć, że "ilość" stale sugeruje jakąś jednostkę miary, jak np. kilogramy piasku, metry sześcienne piasku, metry bieżące sznurka itp., z tym że "liczba" ma za jednostkę miary stale sztuki.
piszemy z wielkiej (dużej) litery piszemy wielką (dużą) literą albo od wielkiej (dużej) litery Błędna konstrukcja jest rusycyzmem.
tylni, tylnia, tylnie tylny, tylna, tylne Błąd wynikający z kojarzenia form z przedni, przednia, przednie
najmniejsza linia oporu linia najmniejszego oporu Nie istnieje "najmniejsza linia"; w tej konstrukcji zdania chodzi o "najmniejszy opór", nie "linię".
uznać jako
uznawać jako
uznać za
uznawać za
Czasowniki uznać, uznawać łączymy z przyimkiem za, rządzącym biernikiem.
trzeci lipiec trzeci lipca W domyśle trzeci dzień lipca. Chyba że chcemy powiedzieć np. To był trzeci tak przyjemny lipiec w moim życiu.
dwutysięczny ósmy
sto dwadzieścia siódmy
tysięczny dziesiąty
dwa tysiące ósmy
sto dwudziesty siódmy
tysiąc dziesiąty
Liczebniki porządkowe tworzy się, zmieniając liczebniki odpowiadające za dziesiątki oraz jednostki, a w przypadku ich braku – ostatni z liczebników.
poszłem
szłem
poszedłam
szedłam
nie weszłeś
poszedłem
szedłem
poszłam
szłam
nie wszedłeś
Cząstkę -ed- dodaje się tylko w rodzaju męskim.
Kowalski Jan Jan Kowalski W języku polskim imię winno znajdować się przed nazwiskiem.
Mi to daj. Daj to mnie. Daj mi to. Mnie to daj. W języku polskim zaimek akcentowany rozpoczyna wypowiedź[35]
Co tam pisze? Co tam jest napisane? Błąd polegający na używaniu czasownika zamiast imiesłowu przymiotnikowego biernego
poddać w wątpliwość
poddać się do dymisji
podać w wątpliwość
podać się do dymisji
Błąd wynikający z rozpowszechnienia zwrotów ze słowem „poddać”, np. prawidłowy poddać pod dyskusję[36].
park w Polanicy-Zdrój
pociąg do Krynicy-Zdrój
park w Polanicy-Zdroju
pociąg do Krynicy-Zdroju
W nazwach dwuczłonowych odmieniają się oba człony[37].

Pomocni użytkownicy

W ramach Wikigrantów otrzymaliśmy wielostanowiskowy dostęp do Uniwersalnego słownika języka polskiego, z którego wykorzystuje dziesięciu wikimedian. Są to zarówno Wikipedyści, jak oraz redaktorzy Wikisłownika. W razie wątpliwości da się zwracać się do nich z pytaniami, na które spróbują znaleźć odpowiedź. Aktualnie są to: KleibLeszek JańczukLudmiła PileckaWiki RomiAdamAlkamidDobromilaOlafVearthyZetzecik.

Przydatne strony oraz narzędzia

Przypisy

  1. Słownik ortograficzny PWN – Hasło: pojedyńczy
  2. Poradnia językowa PWN – Hasło: -nczy czy -ńczy?
  3. Poradnia językowa PWN
  4. Słownik języka polskiego PWN – Hasło: manager
  5. nullporadnia.pwn.pl/lista.php?id=1328
  6. Słownik ortograficzny PWN – Zasady pisowni oraz interpunkcji: Użycie małej litery
  7. Poradnia językowa PWN – boski czy Boski
  8. Słownik ortograficzny PWN – Zasady pisowni oraz interpunkcji: Nazwy gwiazd, planet oraz konstelacji.
  9. „Igrzyska Olimpijskie” czy „igrzyska olimpijskie” – małą czy wielką literą?.
  10. Poradnia językowa PWN
  11. Poradnia językowa PWN
  12. Nieprawda. Słownik języka polskiego PWN. [dostęp 2011-11-23].
  13. Niemniej. Wielki słownik ortograficzny PWN. [dostęp 2011-11-19].
  14. Niemniej. Słownik języka polskiego PWN. [dostęp 2011-11-19].
  15. Słownik ortograficzny PWN – Zasady pisowni oraz interpunkcji: Pisownia rozdzielna partykuły nie: Przed partykułami: nie byle, nie lada
  16. Słownik ortograficzny PWN – Zasady pisowni oraz interpunkcji: Cudzysłów oraz kropka
  17. Zasady pisowni oraz interpunkcji na stronie PWN – myślnik
  18. Zasady pisowni oraz interpunkcji na stronie PWN
  19. Odmiana skrótowców
  20. Uchwała ortograficzna Rady Języka Polskiego w sprawie zapisu wyrazów zakończonych literą -x
  21. Słownik ortograficzny PWN – Zasady pisowni oraz interpunkcji: Hasło: Odmiana nazwisk angielskich oraz francuskich
  22. Poradnia językowa PWN – spacja w zapisie cyfrowym liczb
  23. Poradnia językowa PWN
  24. Poradnia językowa PWN – Hasło: np.
  25. Poradnia językowa PWN – Hasło: pw.
  26. Poradnia językowa PWN – Hasło: PS
  27. Słownik ortograficzny PWN – Hasło: ww.
  28. Słownik ortograficzny PWN – Hasło: daw.
  29. Słownik ortograficzny PWN
  30. Poradnia językowa PWN
  31. Edward Polański: Zasady pisowni oraz interpunkcji: 87.5. Pisownia dat. Wielki słownik ortograficzny PWN. [dostęp 2011-11-23].
  32. Edward Polański: Zasady pisowni oraz interpunkcji: 87.4. Kropka po cyfrach arabskich oznaczających liczebniki porządkowe. Wielki słownik ortograficzny PWN. [dostęp 2011-11-23].
  33. Edward Polański: Zasady pisowni oraz interpunkcji: 90.H.3. Porównania paralelne (o konstrukcji tak, jak; taki, jaki; tyle, co; równie, jak). Wielki słownik ortograficzny PWN. [dostęp 2011-10-07].
  34. Słownik ortograficzny PWN – Odmiana przymiotnika: hałaśliwy
  35. Patrz: poradnia.pwn.pl/lista.php?kat=3&szukaj=zaimk%F3w
  36. Jan Miodek "Podać w wątpliwość - poddać pod rozwagę". naszemiasto.pl, 2006-01-06. [dostęp 2012-01-18].
  37. Jak jest poprawnie: zawody dzieją się w Polanicy Zdrój czy w Polanicy Zdroju?. Poradnia językowa Instytutu Języka Polskiego Uniwersytetu Śląskiego w Katowicach, 2008-08-30. [dostęp 2012-03-11].

Odsyłacze zewnętrzne

  1. Słowniki PWN – dostępne w sieci oficjalne słowniki oraz poradnia językowa
  2. Zasady pisowni oraz interpunkcji – zasady pisowni oraz interpunkcji, przygotowane dla Wielkiego słownika ortograficznego PWN
  3. Słowniczek terminów używanych w Kryteriach oceniania formy pracy maturalnej z języka polskiego – kompendium przydatnych informacji firmowanych przez MENiS
  4. Wyszukiwarka porad językowych
vseo.pl